Transcendente meditatie 

Wat is Transcendente meditatie?

Transcendente meditatie is een meditatietechniek waarbij je leert naar binnen te keren. Je geest heeft regelmatig pauzes nodig om te kunnen functioneren. De bedoeling van transcendente meditatie is dan ook je geest tot rust te brengen, door jezelf uit de dagelijkse werkelijkheid te tillen. Zodat je – eenmaal geland – weer een stuk beter in staat bent het goede te doen.  

Als beginner beoefen je transcendente meditatie twee keer per dag vijftien tot twintig minuten. Je herhaalt dan de mantra die je van je leraar gekregen hebt. Die herhaling brengt je geest en lichaam tot rust. De mantra spreek je niet hardop uit, en deel je in principe niet met anderen. Hij is bedoeld om de geest naar binnen te leiden. De mantra naar buiten brengen ondermijnt dan ook de betekenis en invloed van je mantra. 

Beoefenaars die spiritueel verder gevorderd zijn passen tijdens meditatie meer gevorderde technieken toe. Eén van die technieken heeft bijvoorbeeld fysieke transcendentie als doel – het lichaam van de sidha, de beoefenaar, komt dan omhoog tijdens de meditatie. 

Transcendental Meditation Movement 

Je leert de techniek in eerste instantie van een gecertificeerde instructeur. Je leraar gebruikt zijn of haar ervaring om een mantra uit te zoeken die past bij wat jij nodig hebt. Transcendente meditatie is gebaseerd op de hindoeïstische traditie, maar voor het beoefenen is het niet zo relevant wat je culturele achtergrond of geloofsovertuiging is. Wat er wel toe doet is dat je persoonlijke en spirituele groei belangrijk vindt, en dat je die groei wil gebruiken om de samenleving vooruit te helpen. 

Hoe is Transcendental Meditation Movement ontstaan?

De Transcendental Meditation Movement (TM) werd in 1957 door Maharishi Mahesh Yogi geïntroduceerd. Inmiddels is het uitgegroeid tot een enorme internationale beweging. Wereldwijd zijn er inmiddels vele centra te vinden, en zijn er al miljoenen leerlingen opgeleid in deze meditatietechniek. Na de introductie werd de techniek al snel omarmd in de Verenigde Staten, waarna de rest van het westen volgde. 

Want ook hier hebben velen het gevoel dat er in het dagelijks leven te weinig ruimte is voor verdieping en zingeving. In Lelystad is sinds 1985 het Sidhadorp te vinden, waar een paar honderd beoefenaars bij elkaar wonen. Op basisschool ‘De Fontein’ leren kinderen daar al vanaf jongs af aan mediteren. In 1990 ging Maharishi zelf ook in Nederland wonen. Hij verbleef in Vlodrop, Roerdalen tot hij daar in 2008 overleed. 

De TM-beweging heeft nadrukkelijk een spirituele én een aardse, wetenschappelijke kant. In het begin lag de nadruk vooral op de wens de wereld spiritueel te herstellen. Maar inmiddels is er dankzij de inzet van de beweging ook veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de effecten van meditatie. De beweging wil graag onderbouwen dat de techniek werkt. 

Effecten van transcendente meditatie 

De TM-beweging heeft dan ook hard gewerkt om te zorgen dat dit onderzoek is gedaan, en niet zonder resultaat. Er is inmiddels een indrukwekkende lijst publicaties waarin de positieve effecten onderbouwd worden. Zo is er onder andere een vermindering van angst, stress en burn-outs gemeten en een verbetering van de sociale en cognitieve vaardigheden van beoefenaars. Ook werd een verlaging van de bloeddruk en het cholesterolgehalte gezien, en een vermindering van aderverkalking en insulineresistentie bij Diabetes type 2.  

Het doel van transcendente meditatie is uiteindelijk om een ‘zuiver bewustzijn’ te bereiken. Als je je volledig bewust bent van jezelf en je omgeving, ben je beter in staat de juiste keuzes te maken. Dat heeft logischerwijs een gezonde geest en een gezond lijf als gevolg. Goed handelen brengt geluk. Maar minstens zo belangrijk: de hele samenleving functioneert daardoor beter.